Skip to main content

Full text of "Courante Uyt Italien, Duytslandt, &c. 1620 08 21"

See other formats


Courante uyt Italien, Duytſlandt, &c. 


VVt Venetien, den 7.Auguft, 1620. 

E brieven upt Boomen ban den 3.Defes 

en brenghen anders niet ſchryf· weer⸗ 

dighs mede/ dan dat De Cardenarl „Dir 

ce ep op eig Se 

annen hadden te Schepe Doene am né 
Penerlandt te Eb maer Die machten hun wel 
eltolina begheven. 

he Capitepit * ig metde Gꝛabunte Ban⸗ 
diten ende Mplaenſche Soldaten van Cpzon eñ 
Zandꝛi tot op Wurm ghetrocken/ende fich alſoo 
des gantfchen Deltolmer Landt ende paffagie 
nae Duptfchlandt bemachtight / oock bp Goo. 
Euangeliſchen in de Rercke omghebzacht / een 
Deel zyn gevlucht, De veft heeft fich Catholyck 
te zjn berklaerdt / Daer op fp hun aldaer ver⸗ 
fchantft/ende boven nae de G2pfans ghefanden/ 
ende ſegghen laten/ dat fp eerſtelijck / doen fp ſich 
aen hun overgaven, alle Catholyck zyn ge weeft, 
ende was hun belooft ghewordeu / hun int ghe⸗ 
logve niet te moleſteren / doen en ig hun niet ghez 
houden / Daeromme fp dit voor nemen moeften 
ende foo fp Dieniet onder hunnen gheloove zijn 
ilden/ foo (ouden fp den Coninck ban Hiſpan⸗ 
gien tot haeren pzotecteur aennemen / Daer nae 
zyn fp/ in De Gooo ſterck / met eenighe ſtucken gez 
ſchut op Cleva ghetrocken / ende tſelve beleghert 
maer Die ban binnen defenderen hun dapper / eũ 
hebben hulpe Lan die ban Bern bekomen, / dez 
welcke de Brugghen bp Cleva innemen welden / 
maer zyn vande Mylaenſche / met werlieg van 
zoo Mannen / te rugghe gheflaghen/ maer die 


De overgegeven hebben / mochte alfon de perycke⸗ 
ten van deſe plaetſen / in andere quartieren ver⸗ 
andert Werden. 

Wt Pꝛage / den 7.dito. 

Des Hertoghen van Beyeren inval iu Over⸗ 
Ooſtenryck wert ghecontinueert / men ſeght dat 
ſich alreede De meefte Steden ende Standen tot 
De Huldinghe goet willigh begeven hebben / ende 
fouden hun oock Van Dietot Meets bergaederde 
Neder · Voſtenryckſche Btanden / de heere VAN 
CThꝛaun / neffens noch andere/ghefcpareert: ende 
fich nae Deenen te huldighen begheven Hebben / 
hoe Dit de Geconfedereerde verſtãen fullen/ geeft 
de tydt / Want mende felve Standen met hulpe 
te prefenteeren alreede op Den wegh is geweeft / 
fondertjch Den Gzacve van Mañſveidt met ſyn 
volck alreede aen De Frontieren aenghekomen 
waren / ende De Stadt Ens etlycke roo mannen 
tot garniſoen ingenomen / daerom aen defe plaets 
fe verſch bolck na Caboz / om de belegeringh voor 

} Budwepsg te continueren/ghefonden Wozde, 

Dewple / als vooꝛ deſen gheſchreven / den gul⸗ 
den Stepg banden onſen ingenomen/ befet/ende 
met alle noodtdeuft nach meet ghefortificeert / als 
mochte nu wel haeft Crommau oack aenghetaft 
worden / ende fauden over den gulden en oft 
wegh / de Hungarren alreede in't Stift Paſſauw 
gheruoft ende goeden bupt becomen hebben. 

Pan wegen de Ehurvogft van Darfen berftaete 
men / dat deſelve ſich teghen de Heepferljche Ges 
ſanten den Graeve ban Boenzolleren verklaerd 
heeft / den Kepſer met 12 düpſent mannen te boet 


Daer nae / niet verre vande Fortreſſe Fuentes 4 | ende 3000 eren tot hnlpe fepnden wilde / hae 


ſtucken ghefchuts/ twelck Die van Mylanen na 
Cieva voeren wilden / ende de Spaenfche afghe⸗ 
women, hebben Daer over eenigpe hondert Mais 
nen verlooren. 

@p heden vroegh komt feecher adbjg dat 24. 
Compangnien Gepyſons / uyt den Chal afgenoz 
men / Sanders wederinghenomen fouden heb⸗ 


Ben. 
Pan Beeflauw/ upt der Slefing/ 2. Aug. 620. 

Den Dosften-dach alhier continueert zach/ 
eñ bft de tvactatie ſeer fecreet « Men Geeft ſeker 
adbijg dat de Polenin Podolia vanden Enrcz 
ken ende Cartaren tot op Den Oberften voodt 
gheſlaghen zin / ende Wel twintich dupfent mans 
men verlooren / ende de Curcken ſich des ſwen 
landt meeſtendeel inghenomen hebbende: Ende 
hebben die Catholycken tot Lüblin / den Frans 
— haere Herchen berooft / ende afghebro⸗ 

en. 
Dt Weenen den 5. dito. 

Die ſaecken in Hongarpen laten fich veeemt 
aenſien / hiet zijn eenige perſoonen ban Pꝛ efburg 
gecomen / dewelcke den 29. Julij zoo biat roc: 
Wen /ban deg Bethlem Baboys lyfguarde in't 
Cafteel aldaer hebben fien intrecken / ovc fchantz 
fen aen De Donap opwerpen / eenighe ſtucken gez 
fchut daer in boeren laten / ende die fchhantg-coz- 
ben fien bollen / Jp Betlem foude met de Stans 
den in Hongaryen groote veranderinghe van rez 
geecingde — 

cu 2. deſes hebbende Franſche Gheſante 
eenige Van dert Edeldom Ae afer 
tem ende Hongherſche 
welche ſtercke / doch fachte Bermaninghen tat 
vredens middelen inhoudende / defghelijcken is 
heden oock aen Die Ban Bohemen gefchiet. IRen 
hoopt dat alles op goede middelen ghebzacht fal 
werden / ſonderlyck Deijle die Standen in Baz 
Gemen niet allete Contribueren hun befwaren/ 
nde de Cheurvorſt van Sarfen atreede int mars 
teeven is / oock Dat Landt op der Ens / fich farte 


met brieven aen Bette | hier weder 
Standen ghefonden/ De | hulpe upt 





die Landt · Staeten fulcke verſtaen ſullen / Heeft 
men metter tijdt te vernemen. P 
Wt Lintse in Ooſtenrijck / den 8.dito. 
Wy ſyn alhier in eenen bedzoefden ſtaet / De 
Hertogh ban Beperen ig voorieden Dincxdach 
alhier aenghecomen / die logeert int Caſteel / De 
meeſte Kunters inde Stadt ende voorſteden / eit 
6 Regimenten voetvolck / rontſom de Stadt int 
velt / Doen Den lunden met rooven ende branden 
groote fchade/ De voorſz Hertoch heeft cen Deel 
volck te Peetdeende te boet naer Wapftadt ghe⸗ 
fonden om tfelbe te bemachtighen / wat ſÿ upt 
richten / ſalmen hooren. Ende ig hier noch geene 
buldinge ofte tractatie ghefchiet / Want de meefte 
Beeren fpn deur gegaen/ te bermaeden na Prage 
fullen de Parvilegten fonder twyfel niet genomen 
hebben / men feght datter eenen inval in Beperen 
ban den Hongaren ende Bohemen voor genome 
falwerden. Ende wert bp occafie alie r flechte 
Miſſe ghehouden. 
VVt Prage, den 10. Augutti, 
‚Dan Wegen De tijdinge Des Kants op der Eng 
ig men bier ſeer bedzoeft / ende gifteren ſecreten 
Raedt gehouden / ende fullen heden ende morgen 
in haefte de poften afgefanden Werden / ooc twh⸗ 
feltmen Datmen Man vooz Man falop bieden, 
men trooſt fich weder ban weghen der Honger⸗ 
ſche hulpe / mant den Kandtdach van Nieuwen⸗ 
fol op deſer zde / goet gereſolveert is. 
Haere Yonincklijcke Maieſteyt is Saterdach 
Brandeig ende monfteringe der zooo Engelfche 
ekeert / ende ſoude nu in haeſten Die 
lefien geboogdert Werden : Fu Mo⸗ 
ravien fpn korts eenige Coſacken geflagen/ daer 
by die van Bongarpen dat befte gedaen hebben, 
Cot Reets bevinden fich De Cuangelifche Stans 
den noch ín 160 eendzachtich te ſamen / hebbẽ ders 
29 Gulp tot hare pzincipael beraetflaginge hare 


ls Seſſie ghehouden / fauden den Heepfer vock 


afgegaen ende eenen anderen Befcherm- heere 0 
— ——— hebben. — 


VVt Ceulen, den 15, Augufti, N 
Vie bp de boopgaende verhäelde moogdt in 
Beltolin int lant van de Geyſons/ wert ghecon: 
fivmeert / Dewelche volbracht zynde / heeft ſich 
teneti/genoemt Jacob Fabuffolo2 vooꝛ een Gou⸗ 
berneut aldaer opghewozpen/de Officien uptges 
De eld/ende hem fweeren laten Den Eed ban ghe⸗ 
trouwichepd (onder datmen wiſte in wiens nae⸗ 
me hy ſulcks dede. Het ſchynt dat der Room⸗ 
ſche catholhcken voornenien ig gheweeſt de Eu⸗ 
angeliſche in ‘tlandt t'eenemael upt te roepen / 
Maer God heeft het anders verſien / want alſoo 
upt Clevona gheadviſeert wordt / ſoo hebben de 
Euangeliſche Gryſons de waepenen ter handt 
rl eh ende met hulpe haerer naebueten/ Die 
p met vupz maecken op't gheberghte / tot een 
tepcken ban noodt/ beriepen, Die rebellen aenghe⸗ 
taſt ende hun ban de Frontieren van Mplanen / 
niet teghenſtaende dapper op hun upt Dat fort 
Fuentẽs ghefchoten wierd / verjaeght ende ver⸗ 
dreven/oock eenighc Veldſtucken verovert / hun⸗ 
rie gheconfedereerde / als Die ban Bern ende Zus 
rich / lieten in aller haeſte etteljche Daendels 

voſck tot hun fecoursoprechten. k 
Alſo de Colonel Frederick van Diepenbach / die 
vooꝛ deſen een ſchoone victorie bp Clauſenburg 
in Moravbie teghen de Keyſerſche ghehad heeft / 
ſynde tot Pfoſters in Switſerland / in't warme 
badt om ſijne gheſontheynt / banden Abt aldaer / 
oft ’sttepferg verſoeck ghevanghen is ghewor⸗ 
den / heeftmen ban Praeghe in aller diligentie ee⸗ 
nen erpzéffen Courier nae Qieuwenſol ghedepe⸗ 
fceert ghewozden/ om fulcks aldaer te adviſeren / 
met verſoeck Datmen de Keyſerlycke Gheſanten 
aldaer oockt in acreft faude Willen nemen/ *t welc 
Bethel Gabor terſtont Heeft laeten ghefchieden/ 
alfoo Dat te vermoeden is datde voorſz Colonel 

haeſt weder op vrye voeten gheſtelt fal werden. 
‚ Bewjle de Gjave van Fra doort in 
Nemen vanden gulden Steegh / De paſſagie gheo⸗ 
pent heeft / ſoo nepen de Hongaeren toe in't ſtift 


Paſſauw / roovende ende bzandende alg in abe 
| 


anden Zandt, ‘twelck men meent Dat eer lang 
oock in Beperen fal ghefchieden. 

De gantfche Krijshs maght beftact in twin⸗ 
tigh dupfent mannen te boet:ende 4000 peerden / 
20 ſtucken grof geſchut / met ettelycke velt ſtucken 
18 groote koopere Back⸗ ovens / ende 8oo Was 


ghens met allerlep gereetfchappen/ende muuitie, | = 


Omtrent defe Stadt / ende een mpl ofte twee 
Gier rontſom /komen daghelyckr beel Kupters 


ende Boet volckg / nemen haren wegh hooger, ei:: 


nae Andernach ende het Iep beld/ De monster: 
plaets faude op Bet Rovelentſche veldt gehouden 
worden / daer henen Hoog 4 Dagen 2 fterche Sche: 
pen met Anchers ende kabels hoo 



























Dist 
Ús sm Balck heren trecht, 


er gebaren i 


name ban Hepf. Raj, den Marquis Spin 
paffagie Dooz hunne Stadt te willen —— 
begheerende in bier daghen ronde verkslaeringhe 
bier ober. Men ſeght oock dat. de voorſz Bice 
— — Den Landtgraef gheſon⸗ 
en / ſyn paſſagie voor den Marau 

ee — 55 — Sarquis dod ſpn 
Het Liryghſvolck bande Gheunieerde Bo 

ig noch tegenwoordigh ontrent de ——— 
uptgelefen volck/ 6000 te peerde / ende 18 dußſent 
te voet / behalven den uptſchot die ooc 24 dupſent 


man ſterck is / verwachten met couragie D'aens 
komſte vande Spaengiaerts. 


Vooꝛ giſteren ſouden 500 mannen te boet / cit 


300. Peerden van Wirtſbergh naer Ments ko⸗ 
men / ende waren eenighe dãghen te baren ette⸗ 
Wehe troupen deſſelven volcks/ met 30/ 40/ en so 
alle afwaerts ghekomen / twelck allerlep nadenca 
ken gheeft. 


Wt Ceulen den 18 dito. 
Men verſtaet upt Rovelens dat op heden afs 


Daer 14 dupſent mannen Spaenſch bolck de Fos 
fel af ende tot Cobeleng over baren fouden/ end 
haeren wech bp Gzantbzepefteen op Limburgh 

nemer / maer de Marcquis Spinola foude met 

fpn bolck bp Bon ofte daer ontrent ober de Fin 

varen / ende Den wegh oock op Zimburgh na das 
ander bolck nemen; ende voorder Die hooge ſtraet 
op Franckfoort ghebꝛuycken: den Proviand⸗ 
Meeſter was oock tot Cobelens 
hadde daer zo voeder Wyn / tot behoef vant volc 
ghekocht. 


gheweeſt / Die 


oog gifteren is De Enghelſche Ambaſſadeur 


van Bon ghetepft/ ende fpnen Wegt naer Eriec 
ende Ments ghenomen / zyn aenbzenghen ig ghe⸗ 
bp ie Allen —— 
ogbelijcken en 
—— —— — handel — 
tn 
Daron De Churvorſt gheantwooꝛt Heeft; vat 
om Diehe ende eenighepdt te onderhouden ouk 
An a ſadeur te Wille doen foude/ maer en coften: 


foude vereenight 
datmen fpnen Roninck prijſen fauder- 


Eomnck ban Apangien ende t huys Ooſten 
rs in deſer faechen geen maete (etten. ik 

Mt Aernhem dert 19, dito. 

Tors. Defes zjn alle de wagés over de I⸗ 
fc Ssefcheept ende naer Elteren bergh gevaren: 
Be, eisen dach heeft den Prince van Grangien 
rompetter afgheveerdicht/ om op het ſpoe⸗ 
te vantdechent/\uatt de Marquis Spinola 
Oock zijn den 15. 
7. Pefeg/ voorby defe Stadtende Himme⸗ 
zer feer gtoote menichte van Soldatente 
‚or gjepaffeert / met allerlep anununitie tert 
vezogteBienende / naer de monfter plaetſe / te 
etn seghen ober Schencke fchants/ ende hoz 








mie 








zyn / tet laet ſich aenfien Dat fp een bzugghe over | miet de Lupterg oock daghelijcks aen, Dan das 


den Khyn legghen wilden. zh 
Wier wordt noch daghelycks veel ammunitie 
hzoodt Boor 'e leger ghebacken / ende hoogher 
ghevaeren: tot Andernach / Zints ende Hove: 
teng ig oack Daer toe beftellinghe gemaecht / beel 
meel werdt inſghelheks hoogher debzacht / ende 
ger groot getal ban ſtercke fchhupten/ om tkrygs⸗ 
volck in korter ſpoet over te voeren Den Mar⸗ 
quis Spinola ſoude voor ſeecker morghen tot 
ovelens aenkomen / voorleden maendagh / den 
zo deſes / is van Gier verreyſt De Dice Cancelier 
ints / (zynde tegenwoordigh Raed Van tHer⸗ 
oghoom ban Bourgongien) naer de Stadt 
Franckfort / aen de Magiſtraet te begheeren / in 


gef Loach het meeſte garniſoen ban Deventer, 
Auw aen / Doeſburgh / ende andere op de morts 
fier Lacie komen / foo trecken oock ban daghe 
re Samzangnien npt Pimmege/ de Aupters va 
vast: Brecht, ende andere plaetſen / ſullen oock 
vert daghe op De monfter plaetfe weſen. Deſen 
metten fal fijn Princelijcke Excel. hoogher aen 
aan: Ster Gertrechen / metalle dat Arjghsvolck 
De Hier binnen light / ſoo te boet als te peerde / 
mer ſeght datter een brugge over Den Ahhn fous 
Be gheſeght werdeu/fonder te Weten waer. 

pre Ercellentie is tegenwoordich te Emmes 
rick / De generale monfteringhe fal morghen ofte 
aber mazghen ten langbften ghehouden Werden. 





Ghedruct ‘tAmfterdamby Toris VESELER, vvoonende zende Zuyder- 
kerck inde Ho PE, Ae. 1620, Den z1 Augufti.